Aanbod
gemeenschapsdienst
Visie
Een gemeenschapsdienst is een reactie op een als misdrijf omschreven feit, maar biedt jongeren tegelijkertijd de kans deze fout symbolisch te herstellen naar eventuele slachtoffers, zichzelf, hun ouders en de samenleving. Doorheen de gemeenschapsdienst proberen we te zoeken naar het traject dat de meeste slaagkansen zal opleveren voor de jongere. Op die manier wordt de jongere op een constructieve manier vaardigheden aangeleerd (op tijd komen, rekening houden met collega’s, …) en krijgt hij/zij de kans om aan ouders, jeugdrechter en maatschappij zichzelf van zijn/haar beste kant te laten zien.
Doelgroep
De gemenschapsdienst richt zich tot jongeren vanaf 12 jaar, die vóór de leeftijd van 18 jaar een als misdrijf omschreven feit hebben gepleegd. Jongeren met ernstige psychologische of verslavingsproblemen komen niet in aanmerking.
Doelstellingen
Herstel: via het uitvoeren van een gemeenschapsdienst kan de jongere de aangerichte schade ten aanzien van de maatschappij symbolisch herstellen (het werken komt ten goede van overheidsdiensten of verenigingen zonder winstoogmerk). Ook ten opzichte van zijn/haar ouders kan de minderjarige het vertrouwen herstellen door de gemeenschapsdienst tot een goed einde te brengen.
Sanctie: de gemeenschapsdienst wordt uitgevoerd in de vrije tijd van de jongere zonder dat hij/zij hiervoor een vergoeding krijgt. Op die manier krijgt de jongere een signaal van de maatschappij dat dergelijk gedrag niet aanvaard wordt.
Pedagogisch: het pedagogisch aspect van een gemeenschapdienst bestaat erin leermomenten in te bouwen voor de jongere, zoals afspraken nakomen, op tijd zijn, verantwoordelijkheid opnemen, initiatief nemen, ... De jongere krijgt feedback over zijn handelen tijdens de uitvoering van zijn/haar werkproject en tijdens het afsluitend evaluatiegesprek.
Vorm en inhoud
In de mate van het mogelijke trachten we in onze zoektocht naar een geschikte werkplaats een link met de feiten na te streven. Zo kan een jongere die een bejaarde dame van haar handtas beroofde, worden tewerkgesteld in een rusthuis. In de praktijk is dit echter niet altijd haalbaar wegens geografische, organisatorische of agenda-gewijze beperkingen. Ook kan het zijn dat de meest geschikte werkplaats niet openstaat voor een samenwerking met jongeren die voor dergelijke feiten werden veroordeeld. (Bij het zoeken van een werkplaats vermelden wij omwille van het beroepsgeheim nooit om welke feiten het gaat. Wel kunnen werkplaatsen vooraf aangeven welke feiten zij wensen uit te sluiten.) Daarom kijken we niet enkel naar de feiten, maar ook naar schoolervaringen, eerdere werkervaringen, interesses, bereikbaarheid en mobiliteit van de jongere.
Eenmaal we een werkplaats gevonden hebben, worden er bij het kennismakingsgesprek op de werkvloer contracten opgemaakt en ondertekend. Op het einde van de werkprestatie volgt een evaluatiemoment, waarbij we zoveel mogelijk de positieve elementen benadrukken. Indien nodig kunnen extra tussentijdse evaluatiemomenten ingebouwd worden.
Om de leermomenten in de gemeenschapsdienst te benadrukken willen we bewust omgaan met het invullen van de gemeenschapsdienst. Zo wordt er samen met de jongere stilgestaan bij de keuze van een werkplaats, de voorbereiding van het kennismakingsgesprek, afspraken op de werkvloer (zoals op tijd komen, verwittigen wanneer je niet kan komen, ...), zelf initiatief nemen, verantwoordelijkheid opnemen, …
Verwijzingsmodaliteit
De gemeenschapsdienst wordt opgelegd door de jeugdrechter als voorlopige of definitieve maatregel. Een voorlopige (of onderzoeks)maatregel kan slechts opgelegd worden wanneer de jongere de feiten (gedeeltelijk) erkent of wanneer er ernstige aanwijzingen van schuld bestaan. De jeugdrechter beslist over het aantal uren, gaande van 20 tot 150 uren. Bij een onderzoeksmaatregel is dit maximum 30 uur.